Raciborskie muzeum odsłoni znaki świętych ze śląskich kapliczek

W raciborskim muzeum znajome wizerunki świętych przestaną być tylko elementem codziennego pejzażu. Podczas czerwcowego spotkania uczestnicy przyjrzą się obrazom, rzeźbom i drukom, które na Śląsku spotyka się w kościołach, przydrożnych kapliczkach i w niszach domów zwanych giblami. Zamiast domysłów pojawi się konkret – kto jest kim, co oznacza jego atrybut i dlaczego właśnie te przedstawienia tak mocno wrosły w region.

• Obrazy i rzeźby, które trzeba odczytać na nowo
• Patroni, legendy i dawne zwyczaje w jednym obrazie

Obrazy i rzeźby, które trzeba odczytać na nowo

Na spotkaniu w Raciborzu pokażą zabytki sztuki ludowej ze Śląska, które zwykle mijane są bez dłuższego zatrzymania. A przecież każdy z nich niesie własną opowieść o wierze, pamięci i codziennych przyzwyczajeniach dawnych mieszkańców regionu.

Wśród eksponatów znajdą się między innymi:

• XIX-wieczne obrazy malowane na szkle, płótnie i blasze,
• tradycyjne rzeźby ludowe,
• XX-wieczne oleodruki.

To ważne, bo właśnie takie przedstawienia przez lata tworzyły wizualny język śląskiej pobożności. Dla jednych były ozdobą domowego wnętrza, dla innych znakiem opieki, przynależności i pamięci o patronie, którego wizerunek miał być blisko ludzi, a nie tylko w świątyni.

Patroni, legendy i dawne zwyczaje w jednym obrazie

Organizatorzy chcą podczas spotkania uporządkować to, co dla wielu osób pozostaje jedynie intuicją. Chodzi o ikonografię i hagiografię świętych, czyli o to, jak oficjalne żywoty, podania oraz legendy wpływały na sposób ich przedstawiania. Jeden detal potrafił decydować o tym, czy rozpoznawano daną postać po atrybucie, geście albo zestawie cech powtarzanych przez pokolenia twórców.

W programie pojawi się też temat patronatów. Uczestnicy dowiedzą się, przed czym święci mieli chronić, komu pomagali i jakie grupy zawodowe wybierały ich sobie na opiekunów. Ważnym wątkiem będą również zwyczaje i ludowe przysłowia związane z liturgicznymi wspomnieniami świętych. To właśnie tam najpełniej widać, jak mocno ta tradycja była wpisana w śląską codzienność – od domowych obrazów po drobne znaki obecne na elewacjach i przy drogach.

na podstawie: Urząd Miasta.